Án phí Sơ thẩm và Án phí Phúc thẩm trong Vụ án Hành chính

Quy định về án phí trong vụ án hành chính theo Nghị quyết 326: các loại án phí, mức án phí dân sự bao nhiêu, ai phải nộp án phí dân sự sơ thẩm/phúc thẩm…

I. Căn cứ pháp lý

•  Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14, bắt đầu có hiệu lực từ ngày 01/01/2017.

II. Án phí trong vụ án hành chính bao gồm những gì?

Căn cứ Điều 30 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14, án phí áp dụng trong vụ án hành chính bao gồm các loại án phí sau đây:

• Án phí hành chính sơ thẩm.
• Án phí hành chính phúc thẩm.
• Án phí dân sự sơ thẩm áp dụng trong trường hợp cần giải quyết yêu cầu bồi thường thiệt hại, bao gồm:
  • Án phí dân sự sơ thẩm có giá ngạch.
  • Án phí dân sự sơ thẩm không có giá ngạch.
• Án phí dân sự phúc thẩm áp dụng trong trường hợp có kháng cáo liên quan đến phần bồi thường thiệt hại.

III. Quy định về các nghĩa vụ đối với án phí hành chính 

1. Nghĩa vụ đối với án phí hành chính sơ thẩm

1.1. Nghĩa vụ nộp tiền tạm ứng án phí ở giai đoạn sơ thẩm trong vụ án hành chính

Dựa vào Điều 31 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14, đối tượng có nghĩa vụ nộp tiền tạm ứng án phí sơ thẩm trong quá trình giải quyết vụ án hành chính bao gồm:

• Người khởi kiện vụ án hành chính.
• Người có quyền lợi và nghĩa vụ liên quan có yêu cầu độc lập trong vụ án hành chính.

Lưu ý:

Quy định trên không áp dụng với các đối tượng sau:

• Người yêu cầu bồi thường thiệt hại trong vụ án.
• Người thuộc đối tượng không phải nộp tiền hoặc được miễn tiền tạm ứng án phí.
• Nếu vụ án hành chính bị tạm đình chỉ giải quyết, việc xác định nghĩa vụ chịu án phí sơ thẩm sẽ được xem xét và quyết định khi vụ án được tiếp tục giải quyết theo đúng luật định.

1.2. Nghĩa vụ chịu án phí cấp sơ thẩm trong vụ án hành chính

Nghĩa vụ chịu án phí sơ thẩm trong vụ án hành chính được quy định cụ thể tại Điều 32 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14, cụ thể:

➧ Trường hợp yêu cầu của đương sự không được Tòa án sơ thẩm chấp nhận:

Đương sự có trách nhiệm chịu án phí hành chính sơ thẩm theo quy định, trừ khi đương sự thuộc diện không phải chịu hoặc được miễn án phí hành chính sơ thẩm.

➧ Trường hợp Tòa án tuyên chấp nhận toàn bộ hoặc chấp nhận một phần yêu cầu khởi kiện của người khởi kiện:

• Người bị khiếu kiện là đối tượng phải chịu án phí hành chính cấp sơ thẩm. 
• Người bị khiếu kiện trong vụ án hành chính ở đây là chủ thể đã đưa ra các quyết định sau:
  • Quyết định hành chính.
  • Quyết định về hành vi hành chính.
  • Quyết định áp dụng hình thức kỷ luật buộc thôi việc.
  • Quyết định giải quyết khiếu nại đối với quyết định xử lý vụ việc cạnh tranh.
  • Quyết định lập danh sách cử tri bầu cử đại biểu Quốc hội, đại biểu Hội đồng nhân  hoặc quyết định lập danh sách cử tri trưng cầu ý dân.

➧ Tiền tạm ứng án phí sẽ được trả lại cho người nộp tạm ứng trong các trường hợp sau:

• Người bị kiện đã hủy bỏ quyết định sau và người có quyền lợi và nghĩa vụ liên quan có yêu cầu độc lập rút yêu cầu, người khởi kiện đồng ý rút đơn kiện:
  • Quyết định hành chính.
  • Quyết định áp dụng hình thức kỷ luật là buộc thôi việc.
  • Quyết định giải quyết khiếu nại về quyết định xử lý vụ việc cạnh tranh.
• Người bị kiện đã chấm dứt hành vi hành chính bị khởi kiện và người có quyền lợi và nghĩa vụ liên quan có yêu cầu độc lập rút yêu cầu, người khởi kiện đồng ý rút đơn kiện.

➧ Trường hợp yêu cầu bồi thường thiệt hại về tài sản của người khởi kiện không được Tòa án chấp nhận:

Người đưa ra yêu cầu bồi thường thiệt hại là đối tượng chịu án phí sơ thẩm theo đúng luật định.

Lưu ý:

1) Nếu các bên đương sự đạt được sự thống nhất tại buổi đối thoại do Tòa án tiến hành trước khi mở phiên tòa thì nghĩa vụ chịu án phí hành chính sơ thẩm của đương sự chỉ còn 50% mức án phí theo quy định.

2) Trường hợp trong vụ án có đương sự thuộc diện được miễn nộp án phí sơ thẩm thì các đương sự còn lại vẫn phải thực hiện đầy đủ nghĩa vụ nộp án phí sơ thẩm đối của bản thân theo đúng quy định.

2. Nghĩa vụ đối với án phí hành chính phúc thẩm

2.1. Nghĩa vụ nộp tiền tạm ứng án phí hành chính phúc thẩm

Căn cứ quy định tại Điều 33 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14:

• Người thực hiện việc kháng cáo trong vụ án hành chính có trách nhiệm nộp tiền tạm ứng án phí hành chính phúc thẩm
• Các đương sự trong vụ án hành chính thực hiện kháng cáo liên quan đến yêu cầu bồi thường thiệt hại phải nộp tiền tạm ứng án phí dân sự phúc thẩm.

Lưu ý:

Quy định trên không áp dụng đối với trường hợp đối tượng thuộc diện không phải nộp hoặc được miễn nộp tiền tạm ứng án phí theo quy định.

2.2. Nghĩa vụ chịu án phí cấp phúc thẩm trong vụ án hành chính

Theo Điều 34 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14, nghĩa vụ chịu án phí phúc thẩm trong trường hợp đương sự kháng cáo quyết định, bản án sơ thẩm của Tòa án về việc giải quyết vụ án hành chính được quy định như sau:

➧ Trường hợp bản án, quyết định sơ thẩm bị kháng cáo được Tòa án phúc thẩm giữ nguyên nội dung:

Đương sự có nghĩa vụ nộp án phí phúc thẩm, trừ trường hợp thuộc diện không phải chịu hoặc được miễn án phí phúc thẩm theo quy định.

➧ Trường hợp bản án, quyết định sơ thẩm bị kháng cáo được Tòa án phúc thẩm sửa đổi:

• Đương sự kháng cáo không có nghĩa vụ chịu án phí phúc thẩm.
• Tòa án cấp phúc thẩm có trách nhiệm xác định lại nghĩa vụ nộp án phí sơ thẩm theo quy định.

➧ Trường hợp bản án, quyết định sơ thẩm bị kháng cáo bị Tòa án phúc thẩm hủy để xét xử sơ thẩm lại:

• Đương sự không cần chịu án phí phúc thẩm.
• Nghĩa vụ nộp án phí sẽ được xem xét và xác định lại khi giải quyết lại vụ án sơ thẩm.

➧ Trường hợp đương sự rút kháng cáo:

• Trước thời điểm mở phiên tòa phúc thẩm: Phải chịu ½ mức án phí hành chính phúc thẩm.
• Tại phiên tòa phúc thẩm: Phải chịu toàn bộ án phí hành chính phúc thẩm theo quy định.

➧ Trường hợp người khởi kiện rút đơn kiện và có sự đồng ý của các đương sự khác trước thời điểm mở phiên tòa hoặc tại phiên tòa phúc thẩm thì đương sự phải:

• Chịu 100% mức án phí sơ thẩm theo quyết định của Tòa án cấp sơ thẩm.
• Chịu 50% mức án phí phúc thẩm.

➧ Trường hợp kháng cáo đối với phần quyết định về bồi thường thiệt hại trong bản án sơ thẩm:

Người thực hiện kháng cáo có trách nhiệm chịu án phí dân sự phúc thẩm theo quy định.

➧ Trường hợp yêu cầu kháng cáo của người kháng cáo được Tòa án chấp nhận:

Người thực hiện kháng cáo không cần chịu án phí phúc thẩm.

Lưu ý:

Trường hợp Tòa án quyết định đình chỉ việc xét xử phúc thẩm do người kháng cáo tiếp tục vắng mặt sau hai lần được triệu tập hợp lệ bởi Tòa án thì số tiền tạm ứng án phí đã nộp sẽ được sung vào công quỹ của nhà nước.

IV. Quy định về mức án phí dân sự, án phí hành chính sơ thẩm và phúc thẩm

Dựa vào danh mục án phí, lệ phí được ban hành kèm theo Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14, mức án phí hành chính và án phí dân sự áp dụng được quy định như sau:

Lưu ý:

• Mức án phí dân sự sơ thẩm nêu trên là mức án phí không có giá ngạch. 
• Mức án phí dân sự sơ thẩm có giá ngạch được xác định dựa vào giá trị tranh chấp và có quy định riêng đối với từng lĩnh vực cụ thể. 

V. Câu hỏi thường gặp về án phí trong vụ án hành chính

1. Có mấy loại án phí trong vụ án hành chính?

Có 4 loại án phí trong vụ án hành chính:

• Án phí hành chính sơ thẩm.
• Án phí hành chính phúc thẩm.
• Án phí dân sự sơ thẩm áp dụng trong trường hợp cần giải quyết yêu cầu bồi thường thiệt hại.
• Án phí dân sự phúc thẩm áp dụng trong trường hợp có kháng cáo liên quan đến phần bồi thường thiệt hại.

➣ Xem chi tiết: Những loại án phí trong vụ án hành chính.

2. Ai phải nộp tiền tạm ứng án phí trong vụ án hành chính?

Người khởi kiện vụ án hành chính, người có quyền lợi và nghĩa vụ liên quan có yêu cầu độc lập trong vụ án hành chính là đối tượng phải nộp án phí hành chính.

➣ Xem chi tiết: Nghĩa vụ nộp tiền tạm ứng án phí trong vụ án hành chính.

3. Đương sự có phải chịu án phí sơ thẩm khi yêu cầu không được Tòa án sơ thẩm chấp nhận?

Có. Đương sự là đối tượng phải chịu án phí hành chính sơ thẩm khi yêu cầu không được Tòa án chấp nhận, trừ khi đương sự thuộc diện không phải chịu hoặc được miễn án phí hành chính sơ thẩm.

➣ Xem chi tiết: Ai chịu án phí sơ thẩm trong vụ án hành chính?

4. Ai phải nộp tiền tạm ứng án phí hành chính phúc thẩm?

Người kháng cáo trong vụ án hành chính, các đương sự trong vụ án hành chính thực hiện kháng cáo liên quan đến yêu cầu bồi thường thiệt hại phải nộp tiền tạm ứng án phí dân sự phúc thẩm (trừ trường hợp đối tượng thuộc diện không phải nộp hoặc được miễn nộp tiền tạm ứng án phí theo quy định).

➣ Xem chi tiết: Nghĩa vụ nộp tiền tạm ứng án phí hành chính phúc thẩm.

5. Mức tiền tạm ứng án phí dân sự sơ thẩm không có giá ngạch hiện nay là bao nhiêu?

Mức tạm ứng án phí dân sự sơ thẩm không có giá ngạch hiện được quy định như sau:

• Án phí về hôn nhân và gia đình, lao động, dân sự: 300.000 đồng.
• Án phí dân sự đối với tranh chấp kinh doanh, thương mại: 3.000.000 đồng.

➣ Xem chi tiết: Mức án phí trong vụ án hành chính.

—

Mọi nhu cầu tư vấn pháp luật, vui lòng để lại câu hỏi, thông tin ở phần bình luận bên dưới hoặc liên hệ Luật Tín Minh theo hotline 0983.081.379 (Miền Bắc), 0933.301.123 (Miền Trung) hoặc 090.884.2012 (Miền Nam) để được hỗ trợ nhanh chóng.